Z życia Szwadronu

  • "Naród¸ który traci pamięć przestaje być Narodem – staje się jedynie zbiorem ludzi¸ czasowo zajmujących dane terytorium"
  • "Uczcie się historii¸ znajomość jej jest bardzo potrzebna w życiu."
  • "Każdy może zostać do nas przyjęty¸ lecz nie każdy może wśród nas pozostać"
  • " Kto nie szanuje i nie ceni swojej przeszłości¸ ten nie jest godzien szacunku¸ teraźniejszości ani prawa do przyszłości"

                                         

        Foto:. sprwp.waw.pl                 

 Po drugiej wojnie światowej pod dyktatem ZSRR , kawaleria jako narodowy symbol  wolności i niepodległości ostatecznie została rozformowana i przestała istnieć, znikając z przestrzeni wojskowej i publicznej na prawie 50 lat .

 Przez ten okres czasu starano się wymazać ją z pamięci, ukazując ją w zakłamanym świetle, kojarząc z zacofaniem i ośmieszając całą formację, a tych którzy ją stanowili pomijano zmową milczenia . Jednak pamięć o Niej była żywa i obecna w szeroko pojętej świadomości społecznej .

 Nic też dziwnego, że na początku lat dziewięćdziesiątych ubiegłego wieku, zaczęła pojawiać się na nowo.  Na bazie istniejących ośrodków jeździeckich, bądź powstając od tzw. „ zera „ tworzą się pierwsze oddziały towarzystw, klubów kawaleryjskich, szwadronów oraz grup rekonstrukcji historycznej w różnych zakątkach kraju .

 Tak więc... 

... W 1989 roku zostaje powołane Towarzystwo Pamięci 7 Pułku Ułanów Lubelskich im. gen. Kazimierza Sosnkowskiego  „ UŁANI LUBELSCY”, z siedzibą w Mińsku Mazowieckim .

 

                                                              

                                                          

 

 

 W 1990 roku w Grudziądzu - mieście w którym w latach międzywojennych ( 1920-1939 ) funkcjonowała   największa w ówczesnej Europie, kawaleryjska uczelnia wojskowa o nazwie  CENTRUM  WYSZKOLENIA  KAWALERII ( CWK ) powstała   FUNDACJA  NA  RZECZ  TRADYCJI  JAZDY  POLSKIEJ -  "GRUDZIĄDZ "

 

                                                                       

                                                                        

              której założycielami zostali następujący kawalerzyści :

 

                                  rtm.  Włodzimierz Bernard     ( 19 Pułk Ułanów Wołyńskich )

 

                                  rtm.  Władysław Janiszewski ( 4 Pułk Strzelców Konnych )

 

                                  rtm.  Stanisław Radomyski    ( 16 Pułk Ułanów Wielkopolskich )

 

                                  rtm.  Andrzej Sobański           ( 1 Pułk Ułanów Krechowieckich )

 

 Celem  „Fundacji „ jest organizowanie i prowadzenie działalności muzealnej związanej z historią jazdy polskiej, upowszechnianie jej dziejów oraz popularyzację tej tematyki . 

  Od momentu powstania tej fundacji,tradycją stały się coroczne Zjazdy Kawalerzystów w Grudziądzu, tych  byłych, oraz tych którzy postanowili kultywować, przejąć i prowadzić dalej jej barwy i tradycje .

 

                                     

 W  grudziądzkim muzeum im. ks .dr. Władysława Łęgi  ( w odrestaurowanym Pałacu Opatek powstaje na nowo zaprojektowana ekspozycja  o nazwie  „Sale Tradycji Jazdy Polskiej „ a w niej stała wystawa: Centrum Wyszkolenia Kawalerii w Grudziądzu – Kolebka Polskiej Kawalerii .

 

Dalej...

 

 ... W roku 1991 powstaje Towarzystwo Byłych Żołnierzy i Przyjaciół 15 Pułku Ułanów Poznańskich ( Poznań ).

                                                                        

                                                                              

  

W roku 1996 zostaje utworzone Stowarzyszenie Szwadron Jazdy Rzeczpospolitej Polskiej  z siedzibą  w Warszawie.

                                                                     

W skład Stowarzyszenia wchodzi na początku :

 

                 Szwadron Ochotniczy im.1 Pułku Szwoleżerów Józefa Piłsudskiego .

 

                                                                     

                                                                       

                                                             

 

W 1997 r.  w Szczecinie powstaje Klub Kawaleryjski w barwach 12 Pułku Ułanów Podolskich .

 

                                                                      

                                                                   

 

 

W 1998 r.  w Krakowie  zostaje sformowany Krakowski Szwadron Ułanów im. Józefa Piłsudskiego , który w 2001 roku przybiera prawną formę Stowarzyszenia .

                                                                                                                  

                                                                     

 

 

W 1998 r. w Poznaniu powstaje Ogólnopolskie Stowarzyszenie Polski Klub Kawaleryjski.

                                                         

                                                                                                                      

Zrzesza w swoich szeregach Oddziały Terenowe w barwach :

          16 Pułku Ułanów Wielkopolskich im. gen. dyw. Gustawa Orlicz-Dreszera ( Bydgoszcz ).

 

             17 Pułku Ułanów Wielkopolskich im. Króla Bolesława Chrobrego ( Opole ).

 

           7 Pułku Strzelców Konnych  Wielkopolskich.

 

          4 Pułku Ułanów Zaniemeńskich ( Racibórz ).

              Stowarzyszenie Rodzina Ułańska w barwach 25 Pułku Ułanów Wielkopolskich ( Krotoszyny ). 

 

          Oddziału Terenowego Polskiego Klubu Kawaleryjskiego w Suszu.

 oraz innych grup i pojedynczych członków , nawiązujących do dziedzictwa pułków kawaleryjskich i formacji konnych jazdy dawnej.

 

 W  MIARĘ  UPŁYWU  LAT  POWSTAJE  CORAZ  WIĘCEJ  ORGANIZACJI  KULTYWUJĄCYCH  TRADYCJE I  BARWY PRZEDWOJENNYCH  PUŁKÓW  SZWOLEŻERÓW ,  UŁANÓW  I  STRZELCÓW  KONNYCH ,  A  TAKŻE  INNYCH FORMACJI  KAWALERYJSKICH . 

 

 Dnia 01.06.2000 roku zostaje powołany do istnienia Reprezentacyjny Szwadron Kawalerii Wojska Polskiego , który w 2005 roku zmienia nazwę na Szwadron Kawalerii Wojska Polskiego i z czasem wchodzi w skład Batalionu Reprezentacyjnego WP.

                                                                

                                                                       

Jest to jedyny ( jak na razie ) zawodowy Oddział Kawalerii w Polsce.

 

 

W roku 2006 w Grudziądzu , na Błoniach Nadwiślańskich,  gdzie odbywały się  parady Kawalerzystów z Centrum Wyszkolenia Kawalerii – ostatni żyjący absolwenci tej uczelni wojskowej , ufundowali niezwykłą tablicę pamiątkową poświęconą ... koniom… 

                                                   

 

… warto bowiem pamiętać, że to  właśnie koń był dla każdego „ułana”  na równi : towarzyszem, przyjacielem, żołnierzem i obrońcą .

 

 

 W 2006 roku zostaje zarejestrowane Stowarzyszenie o nazwie Federacja Kawalerii Ochotniczej . W miarę upływu lat staje się ona organizacją zrzeszającą największą liczbę Oddziałów Kawalerii w barwach przedwojennych Pułków Szwoleżerów, Ułanów i Strzelców Konnych.

                                                                

                                                                      

Idea Kawalerii Ochotniczej nie ogranicza się tylko do samej rekonstrukcji historycznej i kultywowania tradycji jazdy polskiej. Przez współpracę z Wojskiem Polskim , administracją rządową i samorządową, różnego typu organizacjami społecznymi, szkołami i ośrodkami kulturalnymi propaguje szeroko pojętą edukację społeczeństwa i wychowanie młodzieży poprzez uprawianie sportu jeździeckiego z jednoczesną możliwością uzyskania  uprawnień Polskiego Związku Jeżdzieckiego na różnych poziomach, oraz przygotowanie przyszłych kadr dla wojska zawodowego, obrony terytorialnej lub innych służb mundurowych.

 Dlatego w ramach funkcjonowania FKO powołano  do życia również Centrum Wyszkolenia Kawalerii Ochotniczej  ( CWKO ) – na wzór przedwojennego Centrum Wyszkolenia Kawalerii , którego zadaniem jest systematyczne podnoszenie umiejętności, sprawności  i wiedzy nie tylko jeżdzieckiej i historycznej ale także związanej z dzisiejszymi realiami możliwych działań wojskowych. 

                                                                      

 W skład  Federacji  Kawalerii Ochotniczej wchodzą następujące oddziały :

 

        Stowarzyszenie Szwadron Jazdy Rzeczpospolitej Polskiej w barwach   1 Pułku  Szwoleżerów Józefa Piłsudskiego ( Warszawa ).

 

      Stowarzyszenie Szwadron Kawalerii im 2 Pułku Szwoleżerów Rokitniańskich ( Starogard Gdański ).

 

     Szwadron Honorowy 3 Pułku Szwoleżerów Mazowieckich im. płk. .Jana Kozietulskiego ( Umiastów ).

 

      Stowarzyszenie Ochotniczy Szwadron Jazdy im. 1 Pułku Ułanów Krechowieckich  ( Lublin ).

 

     Stowarzyszenie Ochotniczy Szwadron Jazdy  1 Pułku Ułanów Krechowieckich im. płk. Bolesława Mościckiego ( Warszawa ).

 

 

        Ochotniczy Szwadron 3 Pułku Ułanów Śląskich ( Goczałkowice Zdrój ).

 

  

            Stowarzyszenie Sympatyków 5 Pułku Ułanów Zasławskich (Ostrołęka).

 

 

        Szwadron Niepołomice w barwach 8 Pułku Ułanów im. Księcia Józefa Poniatowskiego. 

 

         Stowarzyszenie Galopem pl  9 Pułku Ułanów Małopolskich ( Turawa ).

 

              Klub Kawaleryjski w barwach 12 Pułku Ułanów Podolskich (Szczecin). 

  

        Kielecki Ochotniczy Szwadron Kawalerii im. 13 Pułku Ułanów Wileńskich ( Kielce ).

 

      Ochotniczy Reprezentacyjny Oddział Ułanów Miasta Poznania w barwach  15 Pułku Ułanów Poznańskich .

 

      Szwadron Podkarpacie 20 Pułku Ułanów im Króla Jana III  Sobieskiego ( Brzostek ).

 

           23 Pułku Ułanów Grodzieńskich ( Żyrardów ).

 

             2 Pułku Strzelców Konnych ( Mircze ).

 

       Szwadron Toporzysko w barwach 3 Pułku Strzelców Konnych im. Hetmana Polnego Koronnego Stefana Czarnieckiego ( Toporzysko ).

 

                  Stowarzyszenie  Szwadron Przysiecz ( w Przysiecz ).

 

W roku 2009 Minister Obrony Narodowej ustanowił ŚWIĘTO  KAWALERII  POLSKIEJ , które obchodzone jest 31 SIERPNIA w rocznicę Bitwy pod Komarowem - ostatniej największej bitwy kawaleryjskiej w Europie, stoczonej pomiędzy Wojskiem Polskim a bolszewicką armią konną Siemiona Budionnego która miała miejsce w 1920 roku. gdzie dwie masy kawalerii poszukiwały rozstrzygnięcia , w bezpośrednim starciu przy pomocy szabel. Polska Kawaleria w tym boju postawiła sobie nieśmiertelny pomnik chwały, zwyciężając przeważające siły przeciwnika .

    

 foto : Tomasz Gzell

 Tradycją stały się również coroczne plenerowe inscenizacje z udziałem kawalerzystów w rocznice słynnych bitew, które przyciągają coraz większą publiczność i są organizowane z coraz większym rozmachem. Do największych należą : Bitwa pod Komarowem ,  Bitwa pod Krojantami  oraz  Bitwa pod Mokrą.

 

W roku 2011 powstaje projekt pod patronatem Dowódcy Garnizonu Opole oraz władz samorządowych różnego szczebla województwa opolskiego, miasta Opole i Urzędu Marszałkowskiego, łącznie z opolskimi stowarzyszeniami kawaleryjskimi pod nazwą " Ochotniczy Szwadron Ziemi Opolskiej " .                                                  

                                                             

    W jego skład wchodzą :

 

               Oddział Kawalerii Ochotniczej im. 4 Pułku  Ułanów Zaniemeńskich ( Racibórz ).

 

                  Szwadron Opole w barwach 9 Pułku Ułanów Małopolskich Stowarzyszenia Galopem pl. ( Turawa ).

 

                 Stowarzyszenia Pamięci 19 Pułku Ułanów Wołyńskich im. gen. Edmunda Różyckiego ( Opole ).

 

                 Sekcja Kawaleryjska w barwach 17 Pułku Ułanów Wielkopolskich ( Opole ).

 

               Stowarzyszenie Historyczne Legionów Polskich i Mazurka Dąbrowskiego ( Nysa ).

 

         Pluton Łączności - Stowarzyszenie Pamięci Kawalerii II RP ( Opole ).

 

 

Oprócz oddziałów zrzeszonych w przedstawionych powyżej organizacjach  , istnieją kontynuatorzy tradycji kawaleryjskich działających w sposób niezrzeszony. Należą do nich między innymi :

 

        Klub Jeżdziecki " Rotmistrz " w barwach 18 Pułku Ułanów Pomorskich ( Sztum ).

     

         Szwadron Kawalerii im. 10 Pułku Ułanów Litewskich ( Białystok ).

 

         Szwadron Radomski w barwach 11 Pułku Ulanów Legionowych im. Marszałka Edwarda Śmigłego Rydza ( Radom ).

  

                  Szwadron Kawalerii im. Dywizji Kawalerii " Zaza " ( Podlasie ).

 

          Klub Kawaleryjski 18 Pułku Ułanów Pomorskich ( Gdańsk ).

 

     Strzelecki Oddział Kawalerii " Beliniak " w barwach 27 Pułku Ułanów im.  Króla Stefana Batorego ( Radom ).

 

        Małopolska Kawaleria 21 Pułku Ułanów Nadwiślańskich ( Kraków ).

 

        Świętokrzyski Szwadron Kawalerii Ochotniczej im. Henryka Dobrzańskiego Hubala w Barwach 13 Pułku Ułanów Wileńskich GRH ( Oblęgorek ).

 

          Stowarzyszenie Ułani Grochowscy im.Józefa Dwernickiego ( Podkowa Leśna ).

 

       Szwadron Honorowy Kawalerii Ziemi Chojnickiej im. 18 Pułku Ułanów Pomorskich ( Chojnice ).

 

       22 Pułk Ułanów Podkarpackich. Szwadron Ziemi Kozienickiej im. Mjr. Jerzego Sas Jaworskiego (Garbatka woj. mazowieckie). 

 

          Stowarzyszenie Sportowo-Jeżdzieckie im. 10 Pułku Ułanów Litewskich  ( Grabowo, Łomża ).

 

        24 Pułk Ułanów im. Hetmana Wielkiego Koronnego Stanisława Żółkiewskiego ( Kraśnik ).

 

       Stowarzyszenie  2-go Szwadronu 11 Pułku Ułanów Legionowych im. Marszałka Edwarda Śmigłego-Rydza ( Wołomin ).

 

       Klub Jeżdziecki " Joker " w barwach 8 Pułku Strzelców Konnych ( Działów ).

 

        Sokólski Pododdział Kawalerii im. 10 Pułku Ułanów Litewskich ( Sokółka ).

 

      Lubuski Oddział Kawalerii w barwach 14 Pułku Ułanów Jazłowieckich ( Lubniewice ).

 

  Towarzystwo Krzewienia Tradycji Kawalerii Polskiej im.Rotmistrza Witolda Pileckiego w barwach 21 Pułku Ułanów Nadwiślańskich ( Chrzanów ).

 

       1 Pułk Kawalerii KOP - Oddział Kawalerii Korpusu Ochrony Pogranicza ( Warszawa ).

 

     Kwidzyński Ochotniczy Szwadron Kawalerii im. 6 Pułku Ułanów Kaniowskich ( Kwidzyn ).

 

   Stowarzyszenie Przyjaciół 9 Pułku Strzelców Konnych ( Biała Piska).

 

 

            Grupa Rekonstrukcji Historycznej im. Brygady Kawalerii Plis ( Nowe Piekuty ).

 

 

    Stowarzyszenie Kawaleryjskie im. I Pułku Strzelców Konnych (Garwolin).

 

    Grupa Rekonstrukcji Historycznej  w barwach 14 Pułku Ułanów Jałowieckich (Sochaczew).

           Tomaszowski Szwadron im. 1 Pułku Kawalerii KOP ( Tomaszów Lubelski ).

    Stowarzyszenie Ochotniczy Oddział Kawalerii w barwach 22 Pułku Ułanów Podkarpackich ( Pionki ).

 

      Szwadron Kawalerii Ochotniczej im. rtm. Witolda Pileckiego  ( Libiąż ).

 

      Stowarzyszenie Miłośników Kawalerii 3 Szwadron 1 Pułku Ułanów Krechowieckich ( Klepacze pow. białostocki ).

 

         Stowarzyszenie Kawalerii Ochotniczej im. Krakowskiej Brygady Kawalerii ( Niepołomice ).

 

 

  foto : kawaleria ochotnicza

 

 Artykuł powyższy nie wyczerpuje tematu związanego z Kawalerią w czasach współczesnych. Jest kompleksowym  spojrzeniem na szeroki  i  dynamicznie rozwijający się ruch na rzecz historii, tradycji oraz współczesności . W miarę pojawiania się nowych informacji, będą one uwzględniane w tej publikacji .

                                                                   Tekst i opracowanie : Janusz Cichy

 

Foto:

zdjęcia odznak pochodzą z fun-pagów poszczególnych organizacji

proporczyki oraz inne zdjęcia są zaczerpnięte ze zbiorów Wikipedia.org oraz Wikimedia Commons